گفتن مرداس از ترس شمشير ما بود حضرت فرمود هلا شققت عن قلبه هيچ دل او را شكافته بودى تا دانى كه راست مىگويد يا دروغ و اين آيه نازل شد كه * ( يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا ) * اى گروه گروندگان * ( إِذا ضَرَبْتُمْ ) * چون سفر كنيد * ( فِي سَبِيلِ اللَّه ) * در راه خدا يعنى بجهاد قومى رويد * ( فَتَبَيَّنُوا ) * پس طلب حال ايشان كنيد و نيك بپرسيد به احتياط تمام و تانى تفحص نمائيد و تعجيل مكنيد تا مبادا كه مسلمانى به گمان آنكه كافر است كشته شود * ( وَلا تَقُولُوا ) * و مگوييد * ( لِمَنْ أَلْقى إِلَيْكُمُ السَّلامَ ) * مر كسى را كه القا كند بشما سلام را يعنى تحيت اهل اسلام گويد * ( لَسْتَ مُؤْمِناً ) * تو نيستى مؤمن و به جهت ايمنى از ما كلمهء مىگويى * ( تَبْتَغُونَ ) * حالست از ضمير * ( تَقُولُوا ) * مشعر به آنكه متاع دنيا حامل ايشانست بر عجله و ترك تثبيت يعنى مگوييد بسلام كننده كه تو ايمان ندارى در حالى كه طلب كنيد * ( عَرَضَ الْحَياةِ الدُّنْيا ) * مال فانى دنيا را مراد غنيمت و غنم مرداس است و تسميهء مال دنيا بعرض جهت عدم بقاء آنست ( تشبيها له بالعرض الذى هو خلاف الجوهر ) و اگر شما طالب غنيمتيد * ( فَعِنْدَ اللَّه ) * پس نزد حق سبحانه * ( مَغانِمُ كَثِيرَةٌ ) * غنيمتهاى بسيار است كه بدست شما خواهد بود كه بينياز شويد از قتل مسلمانان براى مال * ( كَذلِكَ كُنْتُمْ ) * همچنين بوديد شما * ( مِنْ قَبْلُ ) * پيش از اين يعنى اول كه باسلام در آمديد توسل بكلمهء شهادت نموديد بدون آنكه مواطات قلوب شما بالسنهء شما معلوم باشد به جهت آن عاصم خون و مال خود شديد * ( فَمَنَّ اللَّه عَلَيْكُمْ ) * پس منت نهاد حق تعالى بر شما باستقامت در دين اسلام و رسوخ در ايمان * ( فَتَبَيَّنُوا ) * پس نيك معلوم كنيد و مبين سازيد مهم را و در قتل مردم تعجيل مكنيد از روى گمان چه و بال زنده گذاشتن هزار كافر نزد خدا كمتر است از كشتن يك مسلمان تكرار اينكلمه به جهت تأكيد و تعظيم اين امر است و ترتيب حكم مذكور بر آن * ( إِنَّ اللَّه كانَ ) * بدرستى كه خداى تعالى هست * ( بِما تَعْمَلُونَ ) * به آنچه ميكنيد شما * ( خَبِيراً ) * دانا و آگاه پس در قتل مسارعت مكنيد و طريق احتياط مرعى داريد و مرويست كه چون پيغمبر صلَّى اللَّه عليه و آله اين آيه را بر اسامه خواندى وى بسيار مضطرب شد و از آن فعل تأسف بسيار خورد و گفت يا رسول اللَّه براى من استغفار كن رسول صلَّى اللَّه عليه و آله فرمود كيف اصنع بلا إله الا اللَّه چكنم بكلمهء لا إله الا اللَّه و تا چند بار اسامه طلب آمرزش كرد پس آن حضرت گفت فكيف اصنع بكلمة لا إله الا اللَّه پس براى او استغفار كرد و فرمود كه بندهء آزاد كن و بروايت عكرمه از